WEBVTT

00:00.000 --> 00:24.140
Wracam z działki. Sobota, późne popołudnie. Leon biegał po trawie pół dnia. Basia zbierała stokrotki, pies węszył w krzakach. W domu wszyscy głodni. Ktoś chce podprysznic, ktoś szuka ładowarki. I właśnie wtedy przypomniało mi się to, o czym co lato przypomina sanepid. Po powrocie sprawdź, czy nikt nie przyniósł kleszcza.

00:24.140 --> 00:34.800
Cześć. Nazywam się Tomasz Szuster i jestem twórcą aplikacji mojApteczka. A to przed chwilą to Iza, moja żona i mama naszej dwójki.

00:35.100 --> 00:45.740
Cześć. Dzisiaj mamy temat, który latem wraca co weekend. Kleszcz po spacerze. Co zrobić w pierwszych minutach po powrocie? Bez paniki, bez przeszukiwania internetu przez godzinę.

00:45.740 --> 01:02.800
I od razu uczciwie. To nie jest odcinek, w którym ktoś ci powie, czy masz boreliozę. Do tego jeszcze wrócimy. Bo wiesz, co mnie zawsze zaskakiwało? Ja myślałam, że kleszcze to las. Prawdziwy, gęsty las. A my byliśmy na zwykłej działce.

01:02.800 --> 01:14.360
No i to jest najczęstsze nieporozumienie. Główny inspektorat sanitarny przypomina, żeby po każdej wycieczce dokładnie się obejrzeć. Bo kleszcze są nie tylko w lesie. Także na łąkach i w parku.

01:14.740 --> 01:21.580
A sanepid dodaje, że spotkasz się nad stawami, jeziorami, rzekami, w przydomowych ogródkach. Czasem w miastach.

01:22.180 --> 01:27.220
Czyli dokładnie tam, gdzie latem siedzą rodziny. Piknik, koc, wózek w parku.

01:27.220 --> 01:38.800
Dokładnie. Jedna rzecz, która zmienia myślenie. Kleszcze nie spadają z drzew i nie skaczą. Czekają na źdźble trawy albo na liściu i zaczepiają się o ubranie, kiedy przechodzisz obok.

01:39.400 --> 01:45.400
Czyli ryzyko nie zaczyna się dopiero, kiedy idę w dzicz. Zaczyna się przy koszeniu trawy na działce.

01:45.880 --> 01:52.900
Tak. I to akurat dobra wiadomość. Skoro to zwykły spacer, to i reakcja może być zwykła. Prosty nawyk, nie operacja.

01:52.900 --> 02:00.680
To powiedz mi ten nawyk. Bo szczerze? O ósmej wieczorem po całym dniu ja nie pamiętam, co miałam zrobić.

02:01.000 --> 02:07.700
I to jest sedno. Największy problem z kleszczami to nie brak wiedzy. To to, że po powrocie głowa jest gdzie indziej.

02:07.940 --> 02:12.980
Torby, dzieci, obiad, pies, pranie. Dlatego najlepiej zrobić z tego prosty rytuał.

02:13.240 --> 02:19.420
I to nie mój wymysł. Główny inspektorat sanitarny przypomina, żeby po każdej wycieczce dokładnie się obejrzeć.

02:19.420 --> 02:23.800
Robimy z tego pięć kroków. Taki sam po każdym spacerze w zieleni.

02:23.880 --> 02:30.160
Najpierw wierzchnie ubrania w jedno miejsce. Bo kleszcz potrafi wędrować po materiale, zanim trafi na skórę.

02:30.480 --> 02:36.160
Potem, i to jest właśnie ta rzecz, o której przypomina inspektorat, oglądamy ciało przy dobrym świetle.

02:36.600 --> 02:38.200
U dziecka gdzie konkretnie?

02:38.640 --> 02:41.400
Sanepid zwraca uwagę na miejsca ciepłe i wilgotne.

02:41.400 --> 02:49.400
U dziecka szczególnie skóra głowy, okolice uszu, pachy, pachwiny, pępek, zgięcia kolan i miejsca pod gumką bielizny.

02:50.220 --> 02:53.480
Czyli wszystkie te zakamarki, których normalnie nie widać.

02:54.040 --> 02:54.520
Te właśnie.

02:55.120 --> 02:59.840
Trzeci krok. Sanepid radzi sprawdzić też psa, koc, plecak, dziecięce, bluzy.

03:00.280 --> 03:01.640
Rzeczy, które leżały na trawie.

03:02.080 --> 03:06.260
Czwarty. Jeśli kleszcz jest wbity, nie panikujesz i nie improwizujesz.

03:06.260 --> 03:18.440
I piąty. Zapisujesz, co się wydarzyło. Data, miejsce spaceru, miejsce ukłucia.

03:18.940 --> 03:21.220
Po co zapisywać? Brzmi jak przesada.

03:21.740 --> 03:25.820
Bo jeśli za kilka dni pójdziesz z tym do lekarza, taka krótka notatka pomaga.

03:26.300 --> 03:31.600
Działka, sobota, ukłucie pod kolanem to konkret, którego po tygodniu nikt już nie pamięta.

03:32.180 --> 03:35.200
Dobra, to skoro mam pęsetę w ręku, co dalej?

03:35.200 --> 03:42.340
I uprzedzam. U mnie w domu krąży teoria, że kleszcza trzeba posmarować masłem, żeby sam wyszedł.

03:42.760 --> 03:46.260
To akurat jedna z tych rzeczy, które źródła sanitarne odradzają wprost.

03:46.840 --> 03:51.500
Sanepid ostrzega. Nie smaruj kleszcza tłuszczem, masłem, kremem ani spirytusem.

03:51.860 --> 03:53.520
Nie zgniataj go, nie przypalaj.

03:53.940 --> 03:55.920
Czemu? Przecież babcia tak robiła.

03:56.060 --> 03:59.840
Bo według sanepidu drażnienie pasożyta może zwiększać ryzyko zakażenia.

04:00.440 --> 04:03.260
I podkreślę, to nie moja opinia jako twórcy apki.

04:03.260 --> 04:05.900
Ja tu tylko powtarzam wytyczne sanitarne.

04:06.100 --> 04:10.280
Czyli wszystkie babcine patenty z masłem do kosza.

04:10.720 --> 04:13.080
Tak mówią stacje sanitarno-epidemiologiczne.

04:13.600 --> 04:14.740
A co zalecają zamiast?

04:15.540 --> 04:16.840
Sanepid w Jarocinie pisze.

04:17.260 --> 04:22.040
Pęseta albo specjalne urządzenie chwycić jak najbliżej skóry i wyciągnąć.

04:22.580 --> 04:26.360
Potem zdezynfekować miejsce i sprawdzić, czy w skórze nie został fragment.

04:26.820 --> 04:27.900
A jeśli został?

04:27.900 --> 04:31.520
Albo jeśli to mały dzieciak i ja się boję ruszać.

04:32.040 --> 04:34.860
To wtedy, i to jest ważne, dzwonisz do lekarza.

04:35.520 --> 04:38.320
Jeśli nie możesz usunąć kleszcza, część została w skórze,

04:38.720 --> 04:41.080
albo po prostu nie czujesz się pewnie przy małym dziecku,

04:41.460 --> 04:42.840
korzystasz z pomocy medycznej.

04:43.260 --> 04:44.900
To nie jest moment na bohaterstwo.

04:45.380 --> 04:47.640
Okej, to akurat brzmi uczciwie.

04:47.640 --> 04:50.180
A sam zestaw na kleszcza jest banalny.

04:50.460 --> 04:51.860
Nie potrzebujesz osobnej torby.

04:52.360 --> 04:54.600
W zaleceniach sanitarnych wraca prosty komplet.

04:55.080 --> 04:57.460
Pęseta z cienką końcówką albo wyciągacz,

04:57.880 --> 04:59.080
środek do dezynfekcji,

04:59.500 --> 05:00.700
jednorazowe rękawiczki,

05:00.960 --> 05:01.800
kilka plastrów,

05:02.040 --> 05:03.480
repelent dopasowany do wieku

05:03.480 --> 05:05.460
i krótka notatka z numerem 112.

05:06.200 --> 05:07.420
Repelent dla dziecka.

05:07.780 --> 05:09.180
Tu też pewnie są zasady.

05:09.760 --> 05:11.020
Są. I znów nie moje.

05:11.760 --> 05:12.780
Sanepid przypomina.

05:13.100 --> 05:14.120
Trzymać się etykiety.

05:14.120 --> 05:16.400
Nie stosować na uszkodzoną skórę,

05:16.640 --> 05:17.820
unikać oczu i ust,

05:18.260 --> 05:20.160
wybierać produkty przeznaczone dla dzieci,

05:20.320 --> 05:21.400
jeśli używa ich dziecko

05:21.400 --> 05:23.640
i zmyć preparat po powrocie do domu.

05:24.260 --> 05:26.020
To nie jest miejsce na mocniejszy spray

05:26.020 --> 05:28.480
tylko dlatego, że wyjazd brzmi poważnie.

05:28.880 --> 05:29.420
No dobrze.

05:29.880 --> 05:31.360
I teraz przewiduję moment,

05:31.480 --> 05:32.520
w którym powiesz mi,

05:32.620 --> 05:35.620
że Twoja aplikacja rozpozna boreliozę

05:35.620 --> 05:36.720
ze zdjęcia rumienia.

05:37.380 --> 05:37.760
Nie.

05:38.220 --> 05:39.740
I to jest chyba najważniejsze zdanie

05:39.740 --> 05:40.580
w całym odcinku.

05:41.160 --> 05:42.840
mojApteczka nie diagnozuje.

05:42.840 --> 05:44.400
Nie ocenia rumienia,

05:44.660 --> 05:46.040
nie decyduje o antybiotyku,

05:46.240 --> 05:48.240
nie zastępuje lekarza ani farmaceuty.

05:48.660 --> 05:49.200
I dobrze.

05:49.820 --> 05:51.980
Bo łatwo byłoby udawać pewność,

05:52.120 --> 05:52.860
której się nie ma.

05:53.040 --> 05:53.520
No właśnie.

05:53.900 --> 05:55.380
A rola apteczki w tej historii

05:55.380 --> 05:56.680
jest dużo skromniejsza

05:56.680 --> 05:58.280
i przez to bezpieczniejsza.

05:58.400 --> 05:59.080
To porządek.

05:59.560 --> 06:00.320
A swoją drogą,

06:00.520 --> 06:01.600
ta organizacyjna część,

06:01.660 --> 06:02.580
o której zaraz powiem,

06:02.960 --> 06:04.440
to realne funkcje aplikacji

06:04.440 --> 06:05.400
mojApteczka.

06:05.780 --> 06:06.400
Cała reszta,

06:06.780 --> 06:07.700
wyciąganie kleszcza,

06:07.840 --> 06:08.940
objawy, rumień,

06:09.380 --> 06:10.560
to wytyczne sanitarne

06:10.560 --> 06:11.540
i sprawa lekarza,

06:11.540 --> 06:12.320
nie apki.

06:12.320 --> 06:13.400
Mówię to wprost,

06:13.500 --> 06:15.000
bo aplikacja ma tu jedną rolę.

06:15.260 --> 06:16.940
Porządek w domowej apteczce.

06:17.360 --> 06:19.440
To pokaż mi ten porządek na kleszczu.

06:19.940 --> 06:21.380
Alerty terminów ważności.

06:21.780 --> 06:23.980
Żeby repelent albo środek do dezynfekcji

06:23.980 --> 06:25.560
nie okazał się przeterminowany

06:25.560 --> 06:26.280
akurat wtedy,

06:26.720 --> 06:28.140
kiedy pakujesz plecak na działkę.

06:28.440 --> 06:28.940
Notatki.

06:29.440 --> 06:30.100
Żeby dopisać,

06:30.200 --> 06:31.220
gdzie trzymasz wyciągacz,

06:31.340 --> 06:33.160
kto w rodzinie ma alergię na jad owadów,

06:33.480 --> 06:34.540
co zabrać na wyjazd.

06:34.960 --> 06:36.940
Akcesoria typu pęseta czy plastry

06:36.940 --> 06:38.800
po prostu dopisujesz w notatce.

06:39.220 --> 06:40.960
A jak Leon jedzie do mojej mamy,

06:41.160 --> 06:41.780
do Ireny,

06:42.040 --> 06:42.960
na cały tydzień?

06:43.620 --> 06:44.640
Współdzielona apteczka.

06:44.980 --> 06:46.300
Babcia, ty i ja

06:46.300 --> 06:47.700
widzimy tę samą listę.

06:47.920 --> 06:48.360
Na żywo.

06:48.900 --> 06:49.860
Trzeba coś dokupić

06:49.860 --> 06:50.580
albo nie wiadomo,

06:50.720 --> 06:51.720
gdzie szukać wyciągacza,

06:52.120 --> 06:53.000
patrzymy w to samo.

06:53.440 --> 06:54.280
Bez SMS-ów,

06:54.560 --> 06:55.240
a gdzie to było.

06:55.760 --> 06:56.500
A zauważyć,

06:56.680 --> 06:57.680
że coś się kończy?

06:58.200 --> 06:59.320
Niski stan leków.

06:59.800 --> 07:00.900
Apka może dać znać,

07:01.060 --> 07:01.900
że wpisanego leku

07:01.900 --> 07:02.800
zostało już mało.

07:02.800 --> 07:04.380
Najlepiej zanim wyjedziesz,

07:04.780 --> 07:05.440
a nie w chwili,

07:05.580 --> 07:06.740
gdy będziesz go potrzebować.

07:07.060 --> 07:08.200
A pęsetę czy plastry,

07:08.500 --> 07:09.260
tak jak mówiłem,

07:09.560 --> 07:10.540
trzymasz w notatce.

07:10.960 --> 07:12.820
Czyli apka pilnuje listy,

07:13.140 --> 07:13.800
nie zdrowia.

07:14.320 --> 07:14.900
Dokładnie.

07:15.340 --> 07:16.080
Dane o lekach

07:16.080 --> 07:17.600
mają charakter informacyjny.

07:18.040 --> 07:19.240
Przy objawach po ukłuciu

07:19.240 --> 07:20.760
decyzję podejmuje lekarz.

07:20.980 --> 07:21.360
Kropka.

07:22.000 --> 07:23.420
Grudźmy na chwilę do dzieci,

07:24.000 --> 07:25.420
bo teoria teorią,

07:26.020 --> 07:27.120
a Basia po powrocie

07:27.120 --> 07:28.360
chce tylko pić,

07:28.620 --> 07:29.860
jeść albo spać.

07:30.420 --> 07:31.860
Żaden przegląd kleszczowy

07:31.860 --> 07:32.600
z nią nie wygra.

07:33.080 --> 07:34.460
Dlatego pomaga podział ról.

07:34.800 --> 07:35.440
Zgodnie z tym,

07:35.580 --> 07:36.440
o czym mówi Sanepid,

07:36.840 --> 07:37.400
jedna osoba

07:37.400 --> 07:38.380
rozpakowuje rzeczy,

07:38.820 --> 07:39.780
druga ogląda dziecko

07:39.780 --> 07:40.780
przy dobrym świetle,

07:41.160 --> 07:42.080
ktoś sprawdza psa

07:42.080 --> 07:42.860
albo koc.

07:43.240 --> 07:44.200
A jeśli był kleszcz,

07:44.600 --> 07:45.180
jedna osoba

07:45.180 --> 07:46.060
zapisuje datę

07:46.060 --> 07:46.780
i miejsce.

07:47.340 --> 07:48.420
I bez straszenia.

07:48.580 --> 07:49.360
Bez straszenia.

07:50.080 --> 07:50.620
Przy Basi

07:50.620 --> 07:51.860
robisz z tego neutralny

07:51.860 --> 07:53.160
przegląd po krzygodzie.

07:53.980 --> 07:55.080
Zaglądasz w te miejsca,

07:55.200 --> 07:56.380
o których mówił Sanepid.

07:56.660 --> 07:57.500
Głowa, kark,

07:57.700 --> 07:58.020
pachy,

07:58.140 --> 07:58.920
zgięcia kolan.

07:58.920 --> 08:00.380
Tak samo spokojnie,

08:00.500 --> 08:00.980
jak po plaży

08:00.980 --> 08:01.620
sprawdzasz,

08:01.760 --> 08:03.000
czy nie ma piasku w butach.

08:03.920 --> 08:04.320
Leon,

08:04.580 --> 08:05.240
9 lat,

08:05.740 --> 08:06.340
już zresztą

08:06.340 --> 08:07.140
sam pokazuje,

08:07.320 --> 08:08.040
gdzie patrzeć.

08:08.580 --> 08:09.000
Dla niego

08:09.000 --> 08:09.980
to trochę gra.

08:10.960 --> 08:12.340
I to jest najlepszy efekt.

08:12.960 --> 08:14.080
Nie strach przed lasem,

08:14.220 --> 08:15.020
tylko spokojny

08:15.020 --> 08:16.000
nawyk po powrocie.

08:16.680 --> 08:17.660
To daj na koniec

08:17.660 --> 08:18.720
krótką ściągę.

08:19.520 --> 08:20.640
Sanepid i główny

08:20.640 --> 08:21.920
inspektorat sanitarny

08:21.920 --> 08:22.640
radzą tak.

08:23.440 --> 08:24.520
Po powrocie z lasu,

08:24.700 --> 08:25.100
parku,

08:25.140 --> 08:26.220
łąki albo działki

08:26.220 --> 08:27.500
obejrzyj ciało,

08:27.660 --> 08:28.480
ubrania i rzeczy.

08:29.240 --> 08:30.420
Jeśli kleszcz jest wbity,

08:30.680 --> 08:32.020
pęseta albo wyciągacz,

08:32.420 --> 08:33.420
chwyć blisko skóry

08:33.420 --> 08:34.180
i wyciągnij.

08:34.860 --> 08:35.920
Potem zdezynfekuj

08:35.920 --> 08:36.840
i sprawdź,

08:36.920 --> 08:37.820
czy nie został fragment.

08:38.480 --> 08:39.120
Nie smaruj,

08:39.280 --> 08:39.920
nie przypalaj,

08:40.080 --> 08:40.740
nie zgniataj.

08:41.080 --> 08:42.000
Tak mówi Sanepid.

08:42.700 --> 08:43.900
Zapisz datę i miejsce.

08:43.900 --> 08:45.760
I skontaktuj się z lekarzem,

08:45.920 --> 08:46.980
jeśli rana się nie goi,

08:47.380 --> 08:48.240
pojawia się rumień

08:48.240 --> 08:49.720
albo cokolwiek Cię niepokoi.

08:50.480 --> 08:51.300
To ostatnie,

08:51.520 --> 08:51.900
chyba najważniejsze.

08:53.440 --> 08:54.120
Najważniejsze.

08:54.780 --> 08:56.040
Każde podejrzenie zakażenia

08:56.040 --> 08:57.060
po ukłuciu kleszcza

08:57.060 --> 08:58.160
ocenia specjalista.

08:58.820 --> 08:59.660
Nie aplikacja

08:59.660 --> 09:01.140
i nie forum internetowe.

09:02.900 --> 09:03.780
A jeśli chcesz,

09:03.920 --> 09:04.980
żeby ten domowy zestaw

09:04.980 --> 09:06.520
i lista były w jednym miejscu,

09:07.060 --> 09:07.980
link do aplikacji

09:07.980 --> 09:08.940
mojApteczka

09:08.940 --> 09:10.400
znajdziesz w opisie odcinka.

09:11.080 --> 09:12.200
Aplikacja jest darmowa

09:12.200 --> 09:13.120
i działa offline.

09:13.900 --> 09:15.760
I jeśli odcinek Ci się przydał,

09:16.040 --> 09:17.280
podziel się nim z kimś,

09:17.620 --> 09:18.160
kogo dzieci

09:18.160 --> 09:19.120
też biegają

09:19.120 --> 09:20.020
latem po trawie.

09:20.580 --> 09:21.820
I jeszcze jedna rzecz,

09:22.000 --> 09:22.980
zanim się rozstaniemy.

09:23.520 --> 09:24.180
Ten podcast

09:24.180 --> 09:24.800
jest tworzony

09:24.800 --> 09:25.220
z udziałem

09:25.220 --> 09:26.400
sztucznej inteligencji.

09:27.100 --> 09:28.220
Dialog napisałem ja,

09:28.620 --> 09:29.240
ale głosy,

09:29.320 --> 09:29.980
które słyszycie,

09:30.240 --> 09:30.980
mój i Izy,

09:31.380 --> 09:31.800
to klony

09:31.800 --> 09:33.140
naszych prawdziwych głosów,

09:33.360 --> 09:33.940
wygenerowane

09:33.940 --> 09:35.380
przez sztuczną inteligencję.

09:36.160 --> 09:37.100
Mówimy o tym wprost,

09:37.240 --> 09:37.840
bo uważamy,

09:37.980 --> 09:39.260
że to powinno być standardem

09:39.260 --> 09:40.240
w każdym podcaście

09:40.240 --> 09:41.320
robionym tą metodą.

09:41.320 --> 09:43.060
Pełną informację

09:43.060 --> 09:44.580
znajdziesz w opisie podcastu

09:44.580 --> 09:45.860
i każdego odcinka.

09:46.700 --> 09:47.500
Do usłyszenia!

09:48.460 --> 09:49.220
Do usłyszenia!